ไตใหม่ จะช่วยให้ผู้ป่วยที่ได้รับการปลูกถ่ายไตมีคุณภาพชีวิตที่ดีกว่า การรักษาด้วยวิธีการฟอกเลือดและการล้างไตทางช่องท้อง

การปลูกถ่ายไต คือ การบำบัดทดแทนไตในการรักษาภาวะ ไตวายเรื้อรัง นอกเหนือจากการฟอกเลือดและการล้างไตทางช่องท้อง โดยนำไตที่ยังทำงานดีมาปลูกถ่ายให้กับผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย ไตที่ได้รับการปลูกถ่ายจะช่วยให้มีการทำงานได้ใกล้เคียงกับไตปกติ ทั้งนี้ผู้ป่วยที่ได้รับการปลูกถ่ายไตจะมีสุขภาพแข็งแรงกว่า มีการจำกัดอาหารน้อยกว่า และมีคุณภาพชีวิตที่ดีกว่าเมื่อเปรียบเทียบกับการรักษาด้วยวิธีการฟอกเลือดและการล้างไตทางช่องท้อง

ใคร คือผู้ที่สามารถรับการรักษาแบบปลูกถ่ายไต 

  • ต้องเป็นผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย
  • ต้องไม่มีโรคที่รุนแรงที่เป็นอุปสรรคต่อการผ่าตัด
  • ต้องไม่เป็นมะเร็งที่ยังรักษาไม่หายขาด
  • ต้องไม่มีการติดเชื้อที่ยังรักษาไม่หายขาด (ยกเว้นโรคตับอักเสบบีและซี ที่แพทย์พิจารณาแล้วว่าการปลูกถ่ายไตจะก่อให้เกิดประโยชน์มากกว่าโทษ)
  • ต้องไม่มีการติดเชื้อ HIV
  • ต้องไม่ป่วยทางจิต
  • ต้องไม่มีความผิดปกติของระบบทางเดินปัสสาวะที่แก้ไขไม่ได้

รู้หรือไม่ ไตที่ใช้ปลูกถ่ายได้มาอย่างไร

Deceased Donor จากผู้บริจาคสมองตายซึ่งในทางกฎหมายและทางการแพทย์ถือว่าเป็นผู้เสียชีวิตแล้ว แต่ไตยังทำงานได้ดีโดยการบริจาคต้องเกิดจากความประสงค์ที่แสดงไว้ก่อนเสียชีวิตของเจ้าของไตหรือได้รับความยินยอมจากญาติสนิท โดยมีการบริจาคให้ศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทยเป็นผู้จัดสรรให้กับผู้รอรับไตอย่างเป็นธรรม

Living Donor จากผู้บริจาคมีชีวิต ตามหลักเกณฑ์ที่ระบุตามกฎหมายผู้บริจาคไตต้องเป็นญาติที่มีความสัมพันธ์ทางสายเลือดหรือเป็นสามีภรรยาที่แต่งงานหรืออยู่ด้วยกันมากกว่า 3 ปี ยกเว้นมีบุตรด้วยกันก็ไม่จำเป็นต้องรอจนครบ 3 ปี

เมื่อต้องการปลูกถ่ายไตต้องทำอย่างไร

โรงพยาบาลที่ทำการผ่าตัดปลูกถ่ายไตต้องได้รับการรับรองจากศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทย โดยสามารถศึกษาข้อมูลได้ที่ www.organdonate.in.th และ www.transplantthai.org หรือสอบถามจากแพทย์ พยาบาลที่ดูแลด้านโรคไตเพื่อขอข้อมูลเบื้องต้นประกอบการตัดสินใจในการลงทะเบียนรอรับการปลูกถ่ายไต

รอไตใหม่นานหรือไม่

กรณีของผู้ป่วยที่รับการปลูกถ่ายไตจากผู้บริจาคมีชีวิตจะใช้เวลาในการรอการปลูกถ่ายไตไม่นาน หลังจากมีการประเมินความพร้อมของผู้บริจาคไต การเข้ากันได้ของเนื้อเยื่อ ตลอดจนผู้รับบริจาคไตมีสุขภาพแข็งแรงดีพอก็สามารถปลูกถ่ายไตได้
ส่วนกรณีผู้ป่วยที่รอรับการปลูกถ่ายไตจากผู้บริจาคสมองตาย ชื่อของท่านจะถูกลงทะเบียนไว้ที่ศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทย โดยศูนย์รับบริจาคอวัยวะจะมีเกณฑ์ในการจัดสรรไตอย่างเป็นธรรม ทั้งนี้ในปัจจุบันมีผู้รอรับการปลูกถ่ายไตกว่า 5,600 ราย ในขณะที่ผู้บริจาคไตมีจำนวนจำกัด ดังนั้นจึงใช้เวลาในการรอนานกว่าการปลูกถ่ายไตจากผู้บริจาคมีชีวิต

ไม่ยุ่งยากกับขั้นตอนการผ่าตัดปลูกถ่ายไต

รับบริจาคจากผู้เสียชีวิต (Deceased Donor)

  1. ติดต่อลงทะเบียนสมัครรอไตบริจาค กลับโรงพยาบาลที่ได้รับการรับรองจากศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทย ว่าสามารถผ่าตัดปลูกถ่ายไตได้ โดยต้องเลือกลงทะเบียนแห่งใดแห่งหนึ่งเท่านั้น
  2. โรงพยาบาลจะนัดหมายตรวจร่างกายโดยละเอียด เพื่อประเมินความพร้อมและตรวจดูชนิดของเนื้อเยื่อ (HLA Typing)
  3. โรงพยาบาลจะนำข้อมูลผู้ป่วยส่งไปยังศูนย์รับบริจาคอวัยวะสภากาชาดไทยเพื่อรอการติดต่อกลับเมื่อถึงคิวที่จะรับไตบริจาค โดย พิจารณาตามเกณฑ์ Best match หรือการจัดสรรไตให้กับผู้ป่วยที่มีคะแนนสูงสุดจากการคำนวณตามเกณฑ์การจัดสรรไตของศูนย์รับบริจาคอวัยวะ ซึ่งประกอบด้วยปัจจัยต่างๆ เช่น ความเหมือนกันของเนื้อเยื่อ อายุ ระยะเวลาฟอกเลือดหรือล้างไต เป็นต้น
  4. ผู้ป่วยจะต้องเตรียมตัวให้พร้อมอยู่เสมอเพื่อไม่ให้พลาดโอกาสที่จะได้รับการเปลี่ยนไตเช่น ต้องดูแลร่างกายให้แข็งแรง เข้ารับการฟอกเลือดหรือล้างไตตามแผนการรักษาปกติ รวมถึงแผนการเดินทางมายังโรงพยาบาลทันทีที่ได้รับการติดต่อสำหรับการผ่าตัดปลูกถ่ายไตด่วน

รับจากผู้บริจาคที่มีชีวิต (Living Donor)

กรณีนี้สามารถทำได้ทันทีที่ป่วย และผู้บริจาคมีความพร้อม และทำได้ตั้งแต่ผู้ป่วยยังไม่ได้โดนฟอกเลือดหรือล้างไต โดยผู้บริจาคต้องรับการตรวจอย่างละเอียดหากไม่พบปัญหาใดๆ ผู้บริจาคก็จะสามารถบริจาคไต 1 ข้างให้กับผู้ป่วยได้ ซึ่งเมื่อบริจาคไตแลวผู้บริจาคสามารถใช้ชีวิตอยู่ได้ตามปกติด้วยไปอีกข้างที่เหลืออยู่ โดยระดับของเสียในเลือดยังคงอยู่ในเกณฑ์ปกติ